Cảm biến tốc độ là gì? Đặc điểm và nguyên lý hoạt động

Cảm biến tốc độ là một trong những thiết bị đảm bảo an toàn cho quá trình vận hành của các loại phương tiện. Có 2 loại cảm biến tốc độ cơ bản là cảm biến kín và hở. Giữa chúng có sự khác biệt nhất định về đặc điểm cũng như công dụng mang lại. Theo thời gian, cảm biến tốc độ gặp phải một số sự cố, dấu hiệu nhận biết các sự cố này khá đơn giản. Hãy cùng theo dõi trong bài viết dưới đây.

I. CẢM BIẾN TỐC ĐỘ LÀ GÌ

Cảm biến tốc độ là một loại cảm biến được trang bị trên hệ thống phanh điện tử, có nhiệm vụ đo lường tốc độ di chuyển của phương tiện. Nhờ cảm biến tốc độ, người lái vẫn kiểm soát được hướng lái và hạn chế sự văng trượt ngay cả khi tốc độ xe thay đổi đột ngột.

Vị trí đặt cảm biến tốc độ có sự khác biệt tùy thuộc vào dòng xe. Cụ thể như sau:

  • Những đời xe cũ sử dụng dây cáp xoắn truyền động từ hộp số lên đồng hồ tap lô, cảm biến tốc độ của loại xe này thường là công tắc lưỡi gà hoặc loại quang, được đặt tại đồng hồ kim báo km.
  • Một số dòng xe mới hơn sử dụng cảm biến tốc độ loại MRE đặt tại đầu ra của hộp số và được dẫn động bằng bánh răng của trục thứ cấp.
  • Một số dòng xe tích hợp với cảm biến tốc độ đầu ra của hộp số.

Xem thêm: Hệ thống lái trợ lực điện (ESP) và những điều bạn cần biết!

Cảm biến tốc độ là gì
Cảm biến tốc độ là gì

II. CHỨC NĂNG, CẤU TẠO CỦA CẢM BIẾN TỐC ĐỘ

Như đã trình bày ở trên, cảm biến tốc độ đo tốc độ thực tế mà xe đang chạy và phát tín hiệu xung gửi lên đồng hồ taplo để báo cho người lái, cùng với đó là đo số km đã chạy. Ngoài ra, các ECU điều khiển còn sử dụng tín hiệu từ loại cảm biến này để thực hiện điều khiển các chức năng khác nhau, ví dụ như:

  • Điều khiển hệ thống ISC cùng tỷ lệ hỗn hợp không khí – nhiên liệu trong quá trình giảm tốc và tăng tốc của xe.
  • Điều khiển hộp số tự động tại các thời điểm chuyển số.
  • Điều khiển trợ lực lái điện, mô tơ trợ lực theo các tốc độ khác nhau.
  • Điều khiển khóa cửa tự động khi xe chạy.
  • Tự động điều khiển độ cao gầm xe khi chạy (chức năng nâng gầm điện tử ECS)

2.1 Cấu tạo của cảm biến tốc độ

Thông thường, cảm biến tốc độ có cấu tạo bao gồm một nam châm vĩnh cửu, một lõi từ và cuộn dây. Tùy từng dòng xe mà vị trí lắp đặt cũng khác nhau. Cảm biến đo tốc độ được đặt ở hốc bánh xe nếu tất cả các bánh sử dụng phanh đĩa. Đối với hệ thống bánh sau xe sử dụng phanh tang trống, cảm biến tốc độ được đặt ở hộp vi sai.

2.2 Nguyên lý hoạt động của cảm biến tốc độ

Hệ thống cảm biến tốc độ xe ô tô hoạt động dựa trên nguyên lý cảm ứng từ. Với thiết kế nam cham liên kết với bánh răng kim loại, khi bánh xe quay, bánh răng sẽ đồng thời chuyển động theo. Lúc này, các răng trượt qua nam châm sẽ tạo nên dòng điện xoay chiều, được hiểu là tín hiệu điện và được đọc thông qua số lượng xung theo thời gian, truyền vào bộ mạch cảm biến và tính toán vận tốc xe.

Một số loại cảm biến tốc độ
Một số loại cảm biến tốc độ

III. CÁC LOẠI CẢM BIẾN TỐC ĐỘ

Hiện nay, các loại phương tiện giao thông, dòng xe nâng hàng, tàu bè được trang bị 1 trong 2 loại cảm biến tốc độ phổ biến: Cảm biến loại kín và loại hở. Chúng được thiết kế để thực hiện được những chức năng, công dụng khác nhau. Cụ thể như sau:

3.1. Cảm biến tốc độ hở

Cảm biến tốc độ hở được cấu tạo từ đầu đọc tách rời với vòng kim loại. Chính vì vậy, nhược điểm của loại cảm biến này là dễ bị bám bụi bẩn hoặc các mảnh kim loại từ môi trường bên ngoài. Vấn đề này có thể mang đến những tác động tiêu cực đối với quá trình hoạt động của hệ thống, thậm chí làm biến đổi dòng cảm ứng thu được. Khi đó, đèn bảo phanh ABS sẽ sáng để cánh báo người điều khiển.

3.2. Cảm biến tốc độ kín

Cảm biến tốc độ kín có cấu tạo từ các bộ phận: Nam châm và bánh kim loại được đặt khít với nhau để tránh tình trạng bám bụi bẩn. Nhờ đó, loại cảm biến này ít đời hỏi bảo dưỡng, lau chùi, dảm bảo quá trình hoạt động ổn định của phương tiện.

Để kiểm tra xem phương tiện của mình được trang bị loại cảm biến tốc độ nào, bạn có thể mở hệ thống phanh và tìm kiếm ở mặt sau để xác định chính xác.

IV NGUYÊN NHÂN VÀ DẤU HIỆU NHẬN BIẾT CẢM BIẾN TỐC ĐỘ LỖI

4.1. Nguyên nhân khiến cảm biến tốc độ bị lỗi

Có nhiều nguyên nhẫn dẫn đến việc lỗi cảm biến tốc độ trên các loại phương tiện, thông thường là do va chạm hoặc cảm biến sau một thời gian dài sử dụng nhưng không được vệ sinh. Cụ thể:

  • Bánh răng của cảm biến bị mòn, vỡ.
  • Vòng điện trở bị mòn.
  • Cảm biến bị bẩn do bụi, các mạt kim loại.
  • Kết nối điện kém ở các đầu giắc cắm, hoặc mạch điện gặp vấn đề do hở – ngắn mạch.
  • Hoặc cảm biến đã hư hỏng theo thời gian sử dụng.
  • Ngoài ra, cũng có một số trường hợp hy hữu là hộp PCM hoặc EBCM (Electronic Brake Control Module) bị lỗi.

4.2. Dấu hiệu nhận biết cảm biến tốc độ bị lỗi

Cảm biến tốc độ có vai trò to lớn trong hoạt động điều khiển xe cộ, phương tiện, chúng giúp cho việc điều khiển xe được chính xác cũng nhưu các hệ thống trợ lực lái hoạt động chính xác hơn. Bạn có thể nhận biết tình trạng lỗi cảm biến tốc độ thông qua các hiện tượng sau:

  • Đèn ABS sáng: ABS là công nghệ chống bó cứng phanh khi dừng khẩn cấp, duy trì khả năng kiểm soát hướng lái, được trang bị khá phổ biến trên nhiều loại phương tiện. Khi hệ thống vận hành, tín hiệu sẽ được gửi về ABS để điều chỉnh áp suất hợp lý nhằm tránh bó cứng phanh. Nếu thấy đèn ABS sáng đột ngột hoặc sáng một thời gian kể cả khi đã khởi động xe thì rất có thể hệ thống này đang gặp vấn đề như cảm biến tốc độ bánh xe bị han gỉ, má phanh mòn, giắc cắm lỏng,… Bên cạnh đó, hệ thống ABS hoạt động không ổn định cũng là dấu hiệu xe cần được kiểm tra.
  • Đèn báo TCS sáng: Tương tự ABS, thì TCS có nhiệm vụ đảm bảo an toàn cho xe qua việc kiểm soát sự trượt của bánh xe nhờ phân bố công suất động cơ tới các bánh xe phù hợp với tốc độ của bánh xe. Khi hệ thống TCS hoạt động mà đèn vẫn báo sáng, rất có thể là do cảm biến tốc độ xe gặp vấn đề.
  • Đèn check Engine sáng: Đèn check Engine là tín hiệu báo lỗi hệ thống động cơ, trong đó có cảm biến tốc độ. Bộ phận này có nhiệm vụ tiếp nhận thông tin từ cảm biến, tiến hành xử lý và truyền tải thông tin để kiểm soát, điều hành hệ thống vận hành phanh.

Ngoài ra, các hiện tượng như xe khó hoặc không chuyển số được, xe mất khóa tự động và gạt mưa không đúng,… cũng là những dấy hiệu cho thấy cảm biến tốc độ đang gặp vấn đề. Bạn cần tiến hành đưa xe đi kiểm tra để kịp thời khắc phục lỗi, tránh những rủi ro không đáng có trong quá trình vận hành.

Cấu tạo của cảm biến tốc độ
Cấu tạo của cảm biến tốc độ

V. QUY TRÌNH BẢO DƯỠNG  CẢM BIẾN TỐC ĐỘ

Giống như các loại thiết bị khác, cảm biến tốc độ yêu cầu bảo dưỡng định kỳ. Ngoài ra, khi có những dấu hiệu như đèn ABS sáng, đèn Check Engine, hệ thống ABS hoạt động không ổn định…thì nên đưa xe đến các garage để kiểm tra, bảo dưỡng hoặc thay thế nếu hư hỏng.

Quy trình bảo dưỡng cảm biến tốc độ bao gồm các bước cơ bản sau:

Bước 1: Kỹ thuật viên xác định kiểu dẫn động của xe (Dẫn động cầu trước hay dẫn động 4 bánh) để xác định vị trí của cảm biến tốc độ.

  • Đối với cảm biến tốc độ kín, chỉ thay thế khi có dấu hiệu hư hỏng.
  • Đối với cảm biến tốc độ hở, tiến hành tháo rời cảm biến khỏi bánh xe, vệ sinh, lau chùi sạch sẽ bằng chất tẩy rửa chuyên dụng.

Bước 2: Lắp thiết bị cảm biến tốc độ tại vị trí ban đầu và tiến hành chạy thử để kiểm tra chất lượng.

Trên đây là những thông tin chi tiết về cảm biến tốc độ. Hy vọng rằng chúng giúp ích cho bạn. Nếu có nhu cầu tìm hiểu thêm về các loại cảm biến trang bị trên xe nâng hàng, bạn vui lòng liên hệ hotline 0377403773 để được các chuyên gia của chúng tôi tư vấn tận tình và hoàn toàn miễn phí.

Bên cạnh đó, Xe Chính Hãng cung cấp các dòng xe nâng, máy xúc, máy ủi, xe lu và phụ tùng hàng đầu tại Việt nam, với hiệu suất vượt trội và độ bền cao cùng chính sách hậu mãi hấp dẫn. Để cập nhật thông tin chi tiết về giá cả cũng như các chương trình khuyến mại, quý khách hàng vui lòng liên hệ hotline 0377403773.

Trả lời

OH!.... XIN LỖI VÌ SỰ BẤT TIỆN NÀY